(ប៉េកាំង/តៃប៉ិ)៖ ឆ្មាំសមុទ្រចិន បានធ្វើការល្បាត «អនុវត្តច្បាប់» នៅក្នុងដែនទឹកភាគខាងកើតនៃកោះតៃវ៉ាន់ ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងផែនការរបស់ប្រទេសជប៉ុន និងហ្វីលីពីនក្នុងការចាប់ផ្តើមកិច្ចចរចាកំណត់ព្រំដែនសមុទ្រ ដែលត្រួតស៊ីគ្នាជាមួយតំបន់ដែលចិនទាមទារ។

យោងតាមអង្គភាពរ៉យទ័រ បានបញ្ជាក់នៅថ្ងៃទី១ ខែមិថុនាថា តៃវ៉ាន់បានថ្កោលទោសចលនានេះ ប៉ុន្តែខ្លួនបានប្រទះឃើញតែកប៉ាល់ចិនពីរគ្រឿងប៉ុណ្ណោះនៅភាគអាគ្នេយ៍របស់ខ្លួន ដែលមិនបានចូលទៅក្នុងដែនទឹកដែលមានការរឹតបន្តឹង។

ជប៉ុន និងហ្វីលីពីនបានបញ្ជាក់កាលពីសប្តាហ៍មុនថា ពួកគេនឹងចាប់ផ្តើមកិច្ចចរចាជាផ្លូវការលើការកំណត់ព្រំដែនសមុទ្រនៃតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្តាច់មុខ និងព្រំដែនទ្វីបរវាងប្រទេសទាំងពីរ «ស្របតាមច្បាប់អន្តរជាតិ»។

ទន្ទឹមគ្នានេះ ក្រសួងការបរទេសចិនថា តំបន់នោះគ្របដណ្តប់លើដែនទឹកភាគខាងកើតនៃកោះតៃវ៉ាន់ ដែលទីក្រុងប៉េកាំងចាត់ទុកថាជាទឹកដីរបស់ខ្លួន ដោយបន្ថែមថា ការចរចាបែបនេះគឺ «ខុសច្បាប់ទាំងស្រុង ទុកជាមោឃៈ និងគ្មានសុពលភាព»។

ការអនុវត្តការល្បាតនៅភាគខាងកើតនៃកោះតៃវ៉ាន់ ចិនអះអាងថាគឺជាសកម្មភាពចាំបាច់មួយដែលធ្វើឡើងដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងប្រទេសជប៉ុន និងហ្វីលីពីនដែលបានប្រកាសជាឯកតោភាគីអំពីការចាប់ផ្តើមការចរចាកំណត់ព្រំដែនសមុទ្រនៅក្នុងដែនទឹកភាគខាងកើតនៃកោះតៃវ៉ាន់របស់ប្រទេសចិន។ ចិនបានអំពាវនាវដល់ប្រទេសជប៉ុន និងហ្វីលីពីន ឲ្យបញ្ឈប់ជាបន្ទាន់នូវសកម្មភាពខុសច្បាប់ទាំងអស់ ដែលរំលោភលើសិទ្ធិ និងផលប្រយោជន៍អធិបតេយ្យភាពរបស់ប្រទេសចិន។

គូសបញ្ជាក់ថា ប្រទេសចិនទាមទារកោះតៃវ៉ាន់ និងសមុទ្រចិនខាងត្បូងស្ទើរតែទាំងមូលតាមរយៈ «ខ្សែបន្ទាត់ប្រាំបួនចំណុច» នៅលើផែនទីរបស់ខ្លួន ដែលកាត់ចូលទៅក្នុងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្តាច់មុខរបស់ប្រទេសហ្វីលីពីន ប្រ៊ុយណេ ម៉ាឡេស៊ី វៀតណាម និងឥណ្ឌូនេស៊ី៕

ដោយ៖ ចិន្តា ទីទិ

(ក្រុងបាងកក)៖ អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក ថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត្រា នឹងត្រូវដោះលែងពីទោសជាប់ពន្ធនាគារដែលនៅសល់របស់លោក ក្រោមការលើកលែងទោសពីព្រះមហាក្សត្រ នេះបើយោងតាមរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងយុត្តិធម៌ថៃ បានបញ្ជាក់នៅថ្ងៃទី៣ ខែមិថុនានេះ។

លោក ថាក់ស៊ីន ដែលត្រូវបានដោះលែងដោយលក្ខខណ្ឌលើកលែងទោសកាលពីខែមុន បន្ទាប់ពីជាប់ពន្ធនាគាររយៈពេលប្រាំបីខែ ខណៈនៅសល់តែជាងបីខែទៀតប៉ុណ្ណោះ លើទោសមួយឆ្នាំរបស់លោក ដែលត្រូវផុតកំណត់នៅខែកញ្ញា។

ព្រះមហាក្សត្រថៃ Maha Vajiralongkorn បានប្រទានការលើកលែងទោសដល់អ្នកទោស ដើម្បីអបអរសាទរខួបកំណើតរបស់ម្ចាស់ក្សត្រីយានី Suthida នៅថ្ងៃទី៣ ខែមិថុនា នេះបើយោងតាមរាជសារផ្លូវការរបស់ព្រះមហាក្សត្រីយានី។

លោក ថាក់ស៊ីន ស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកដែលទទួលបាននូវការលើកលែងទោស ប៉ុន្តែលោកនៅតែមាននីតិវិធីរដ្ឋបាលមួយចំនួនដែលត្រូវបញ្ចប់ មុនពេលលោកត្រូវបានដោះលែងជាផ្លូវការ។

គូសបញ្ជាក់ថា មហាសេដ្ឋីវ័យ ៧៦ ឆ្នាំរូបនេះ បានវិលត្រឡប់មកប្រទេសថៃវិញកាលពីខែសីហា ឆ្នាំ២០២៣ បន្ទាប់ពីនិរទេសខ្លួនអស់រយៈពេល ១៥ឆ្នាំ ដើម្បីទទួលទោសជាប់ពន្ធនាគាររយៈពេល ៨ឆ្នាំ ពីបទជម្លោះផលប្រយោជន៍ ប្រមាថព្រះមហាក្សត្រ និងការរំលោភអំណាច ដែលបានប្រព្រឹត្តឡើង ខណៈពេលដែលលោកជានាយករដ្ឋមន្ត្រីចាប់ពីឆ្នាំ ២០០១ ដល់ ២០០៦៕

(តូក្យូ)៖ ព្យុះត្រូពិចដ៏កាចសាហាវ Jangmi បានបោកបក់ប្រទេសជប៉ុននៅព្រឹកថ្ងៃទី៣ មិថុនានេះ ដោយមានខ្យល់បក់ខ្លាំង និងភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំង ដែលរំខានដល់ការដឹកជញ្ជូន និងអាជីវកម្ម ព្រមទាំងកាត់ផ្តាច់ចរន្តអគ្គិសនីសម្រាប់ផ្ទះរាប់ម៉ឺនខ្នង។

ព្យុះនេះបានវាយប្រហារលើកោះហុនស៊ូកណ្តាល ដោយធ្វើដំណើរឆ្ពោះទៅទិសឦសាន និងទៅកាន់តំបន់តូក្យូ ជាមួយនឹងខ្យល់បក់អតិបរមារហូតដល់ ២៥ ម៉ែត្រ (៨២ ហ្វីត) ក្នុងមួយវិនាទី នេះបើយោងតាមទីភ្នាក់ងារឧតុនិយមជប៉ុន ដោយបន្ថែមថា តំបន់មួយចំនួនតាមបណ្តោយឆ្នេរសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិកកំពុងស្ថិតក្នុងហានិភ័យកើនឡើងនៃ «គ្រោះមហន្តរាយគំរាមកំហែងដល់អាយុជីវិត»។

ព្យុះនេះ បានកាត់ផ្តាច់ចរន្តអគ្គិសនីជិត ៦០,០០០ គ្រួសាររហូតមកដល់ពេលនេះ នេះបើយោងតាមអ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាល លោក Minoru Kihara។

ការព្រមានអំពីការជម្លៀសត្រូវបានចេញដល់ប្រជាជនរាប់រយរាប់ពាន់នាក់នៅក្នុងខេត្តចំនួនប្រាំបីនៅទូទាំងភាគនិរតី កណ្តាល និងភាគខាងកើតប្រទេសជប៉ុន។

ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ រួមទាំងក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Japan Airlines (9201.T) និង All Nippon Airways (9202.T) បានលុបចោលការហោះហើរអន្តរជាតិ និងក្នុងស្រុកជិត ៩០០ ជើងនៅព្រឹកថ្ងៃពុធនេះ។

ជាមួយគ្នានេះ សេវាកម្មរថភ្លើងល្បឿនលឿនមួយចំនួននៅតំបន់ Kyushu នៅភាគនិរតី និងតំបន់ភាគខាងលិចប្រទេសជប៉ុនត្រូវបានពន្យារពេល ខណៈពេលដែលក្រុមហ៊ុន East Japan Railway បានឲ្យដឹងថា សេវាកម្មរថភ្លើងមួយចំនួននៅក្នុងតំបន់តូក្យូត្រូវបានផ្អាក ហើយសេវាកម្មជាច្រើនទៀតអាចរងផលប៉ះពាល់ក្នុងអំឡុងពេលថ្ងៃ។

ដោយ​ត្រៀម​ខ្លួន​សម្រាប់​ស្ថានភាព​អាកាសធាតុ​ធ្ងន់ធ្ងរ ក្រុមហ៊ុន Toyota Motor បាន​ប្រកាស​ថា ខ្លួន​នឹង​ផ្អាក​ប្រតិបត្តិការ​នៅ​រោងចក្រ​ក្នុងស្រុក​ចំនួន ១៣។ ក្រុមហ៊ុន Suzuki Motor ក៏​កំពុង​ផ្អាក​ការងារ​នៅ​រោងចក្រ​ទាំង​ប្រាំ​នៅ​ក្នុង​ខេត្ត Shizuoka ភាគ​ខាងកើត​ទីក្រុង​តូក្យូ​នៅ​ពេលព្រឹក​ផងដែរ៕