Uncategorized
សេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ប្រធានអាស៊ាន
១. រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាស៊ានបានប្រជុំកិច្ចប្រជុំពិសេសមួយដើម្បីដោះស្រាយស្ថានការណ៍បច្ចុប្បន្នរវាងកម្ពុជា និងថៃ នៅក្រុងកួងឡុងពួរ នាថ្ងៃទី២២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ស្របតាមការសម្រេចរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី កម្ពុជា និងថៃ កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥។
២. ម៉ាឡេស៊ីបានជូនដំណឹងដល់កិច្ចប្រជុំអំពីកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដែលដឹកនាំដោយនាយករដ្ឋមន្ត្រី អាន់វ៉ា អ៊ីប្រាហ៊ីម ក្នុងនាមជាប្រធានអាស៊ាន ដើម្បីលើកទឹកចិត្តឱ្យកម្ពុជា និងថៃបញ្ឈប់សកម្មភាពអរិភាពទាំងឡាយ។ កិច្ចប្រជុំក៏ត្រូវបានជូនដំណឹងដោយក្រុមតាមដានអាស៊ាន (AOT) ដោយផ្អែកលើអាណត្តិរបស់ខ្លួន។ កម្ពុជា និងថៃបានចែករំលែកទស្សនៈរៀងៗខ្លួន។
៣. កិច្ចប្រជុំបានកោតសរសើរចំពោះតួនាទីសកម្ម និងការចូលរួមបន្តរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រី អាន់វ៉ា អ៊ីប្រាហ៊ីម និងប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ជេ. ត្រាំ ជាមួយការចូលរួមសកម្មពីរដ្ឋជាសមាជិកអាស៊ាន និងចិន ក្នុងការជំរុញឱ្យមានដំណោះស្រាយដោយសន្តិភាពចំពោះស្ថានការណ៍ដែលកំពុងបន្ត។ កិច្ចប្រជុំត្រូវបានលើកទឹកចិត្តដោយឆន្ទៈ និងការតាំងចិត្តរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត និងនាយករដ្ឋមន្ត្រី អានុទិន ចាន់វីរ៉ាគុល ក្នុងការបន្តចូលរួមជាមួយប្រធានអាស៊ានដើម្បីកាត់បន្ថយភាពតានតឹង និងការពារការយល់ច្រឡំណាមួយដែលអាចនាំឱ្យស្ថានការណ៍កាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ។
៤. កិច្ចប្រជុំបានបញ្ជាក់ជាថ្មីនូវការប្តេជ្ញាចិត្តចំពោះសាមគ្គីភាព និងសាមគ្គីអាស៊ាន ព្រមទាំងអាស៊ានជាស្នូលក្នុងការធានាសន្តិភាព សន្តិសុខ ស្ថិរភាព និងវិបុលភាពក្នុងតំបន់ ស្របតាមធម្មនុញ្ញអាស៊ាន។
៥. កិច្ចប្រជុំបានរំឭកឡើងវិញអំពីកិច្ចព្រមព្រៀងបទឈប់បាញ់នៅថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា ការសម្រេចរបស់កិច្ចប្រជុំគណៈកម្មាធិការព្រំដែនទូទៅពិសេស (GBC) នាថ្ងៃទី៧ ខែសីហា ព្រមទាំងសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមក្រុងកួងឡុងពួរ ដែលបានចុះហត្ថលេខានៅថ្ងៃទី២៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ និងជំរុញឱ្យកម្ពុជា និងថៃអនុវត្តវាឱ្យបានពេញលេញ និងមានប្រសិទ្ធភាព។
៦. កិច្ចប្រជុំបានបង្ហាញកង្វល់ធ្ងន់ធ្ងរចំពោះភាពតានតឹង និងសកម្មភាពអរិភាពបន្ត ដែលបណ្តាលឱ្យមានជនរងគ្រោះច្រើន ការខូចខាតហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធស៊ីវិល និងការផ្លាស់ទីលំនៅរបស់ប្រជាជនស៊ីវិលនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនទាំងសងខាង និងអំពាវនាវឱ្យភាគីទាំងពីរធានាថាប្រជាជនស៊ីវិលនៅតំបន់ព្រំដែនរងផលប៉ះពាល់អាចត្រឡប់ទៅផ្ទះ និងរបររស់នៅធម្មតារបស់ពួកគាត់វិញដោយសុវត្ថិភាព សេចក្តីថ្លៃថ្នូរ និងគ្មានការរំខាន។
៧. កិច្ចប្រជុំបានបញ្ជាក់ជាថ្មីនូវការប្តេជ្ញាចិត្តរួមក្នុងការចៀសវាងការគំរាមកំហែង ឬការប្រើប្រាស់កម្លាំង ដំណោះស្រាយដោយសន្តិភាពនៃជម្លោះ និងការគោរពច្បាប់ព្រំដែនអន្តរជាតិ និងច្បាប់អន្តរជាតិ សម្រាប់ការជំរុញសន្តិភាព សន្តិសុខ ស្ថិរភាព និងវិបុលភាពក្នុងតំបន់ ដោយផ្អែកលើការគោរពគ្នាទៅវិញទៅមកចំពោះឯករាជ្យ អធិបតេយ្យភាព សមភាព បូរណភាពទឹកដី និងអត្តសញ្ញាណជាតិ ស្របតាមធម្មនុញ្ញអង្គការសហប្រជាជាតិ ធម្មនុញ្ញអាស៊ាន និងសន្ធិសញ្ញាមិត្តភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (TAC)។
៨. កិច្ចប្រជុំបានជំរុញឱ្យកម្ពុជា និងថៃបង្កើនការអត់ធ្មត់អតិបរមា និងចាត់វិធានការភ្លាមៗឆ្ពោះទៅរកការបញ្ឈប់សកម្មភាពអរិភាពគ្រប់ទម្រង់។ កិច្ចប្រជុំបានអំពាវនាវឱ្យប្រទេសទាំងពីរស្តារឡើងវិញនូវទំនុកចិត្ត និងជំនឿទៅវិញទៅមក និងត្រឡប់ទៅរកកិច្ចសន្ទនាវិញ រួមទាំងតាមរយៈយន្តការទ្វេភាគី ព្រមទាំងប្រើប្រាស់ការិយាល័យល្អៗរបស់ប្រធានអាស៊ាន ស្តារកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឡើងវិញលើការជួយសង្គ្រោះមនុស្សធម៌ និងការអនុវត្តការកាត់បន្ថយកងទ័ពតាមបណ្តោយព្រំដែនរួមរបស់ពួកគេក្រោមការតាមដានរបស់ AOT និងគោរពគោលការណ៍ច្បាប់អន្តរជាតិ ការរួមរស់ដោយសន្តិភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការពហុភាគីក្នុងការស្វែងរកដំណោះស្រាយដោយសន្តិភាព និងយូរអង្វែងចំពោះស្ថានការណ៍។
៩. រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាស៊ានបានស្វាគមន៍ការពិភាក្សាលើការស្តារបទឈប់បាញ់ឡើងវិញ និងការបញ្ឈប់សកម្មភាពអរិភាព។ គណៈកម្មាធិការព្រំដែនទូទៅ (GBC) នឹងប្រជុំនៅថ្ងៃទី២៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ដើម្បីពិភាក្សាអំពីការអនុវត្ត និងការផ្ទៀងផ្ទាត់បទឈប់បាញ់។ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាស៊ានបានបង្ហាញសង្ឃឹមសម្រាប់ការកាត់បន្ថយសកម្មភាពអរិភាពឱ្យបានឆាប់បំផុត។
១០. រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាស៊ានបានតាំងចិត្តបន្តតាមដានបញ្ហានេះយ៉ាងដិតដល់។
ដោយ៖ សយ រិទ្ធី
សហរដ្ឋអាមេរិក បានប្រកាសថាខ្លួនកំពុងរឹតបន្តឹងទណ្ឌកម្មលើក្រុមហ៊ុនជាច្រើន និងបុគ្គល ដែលធ្វើអាជីវកម្មជាមួយប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ ដែលបង្កឱ្យមានប្រតិកម្មយ៉ាងខ្លាំងពីសំណាក់ប្រទេសចិន ជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មដ៏សំខាន់មួយរបស់ទីក្រុងតេអេរ៉ង់។
អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសចិន លោក Lin Jian បានធ្វើសន្និសីទសារព័ត៌មានមួយកាលពីថ្ងៃអង្គារ ដោយរិះគន់ចំណាត់ការរបស់ទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនថា ពុំមានមូលដ្ឋានសម្រាប់ចំណាត់ការនេះនៅក្នុងច្បាប់អន្តរជាតិទេ ហើយប្រទេសចិនប្រឆាំងដាច់ខាតចំពោះទណ្ឌកម្មខុសច្បាប់ និងជាឯកតោភាគីនេះ។ លោកបាននិយាយបន្ថែមថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការរបស់ទីក្រុងប៉េកាំងជាមួយអ៊ីរ៉ង់ «ធ្វើឡើងក្នុងក្របខ័ណ្ឌច្បាប់អន្តរជាតិ ហើយមិនគួរត្រូវបានជ្រៀតជ្រែក ឬរំខានឡើយ»។
ប្រតិកម្មនេះ កើតឡើងភ្លាមៗបន្ទាប់ពីរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងរតនាគារសហរដ្ឋអាមេរិក លោក Scott Bessent បានប្រកាសពីចំណាត់ការនេះកាលពីថ្ងៃចន្ទ។ លោកបាននិយាយថា សហរដ្ឋអាមេរិកនឹងមានចំណាត់ការ «វាយប្រហារផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច» ប្រឆាំងទំនាក់ទំនងហិរញ្ញវត្ថុរបស់ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់នៅជុំវិញពិភពលោក។ លោក Bessent បានព្រមានថា ប្រទេសដែលរំលោភលើទណ្ឌកម្មនេះ អាចត្រូវបានដកចេញពីប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចមានមូលដ្ឋានលើប្រាក់ដុល្លារ។
កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងនៅតែកំពុងដំណើរការដើម្បីស្វែងរកដំណោះស្រាយការទូតចំពោះជម្លោះរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីរ៉ង់។ កងទ័ពប៉ាគីស្ថានបាននិយាយថា មេបញ្ជាការរបស់ខ្លួន លោក Asim Munir បានធ្វើទស្សនកិច្ចនៅប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ ខណៈអ្នកសម្របសម្រួលសំខាន់ៗក៏បានជួបជាមួយមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់អ៊ីរ៉ង់ រួមទាំងប្រធានាធិបតី លោក Masoud Pezeshkian ប្រធានសភា លោក Mohammad Bagher Ghalibaf និងរដ្ឋមន្ត្រីក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខជាតិជាន់ខ្ពស់ លោក Mohsen Rezaee៕
លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីសិង្ហបុរី Lawrence Wong បានប្រកាសកាលពីថ្ងៃទី២៣សីហានេះថា កុមារសិង្ហបុរីម្នាក់ៗ នឹងទទួលបានការគាំទ្រផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ ដោយផ្ទាល់ប្រមាណ ៥៥ ១៤០ដុល្លារអាមេរិក រហូតដល់ពួកគេមានអាយុគ្រប់ ១៧ឆ្នាំ។
លោកបានបញ្ជាក់ថា គម្រោងថ្មីនេះ នឹងផ្តល់ការគាំទ្របន្ថែម មិនត្រឹមតែនៅពេលកុមារទើបកើតមកប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែនឹងគាំទ្រក្នុងអំឡុងពេលដែលពួកគេធំធាត់ដែរ។ កញ្ចប់ថវិកានោះ នឹងរួមបញ្ចូលនូវសមាសភាគផ្សេងៗដូចជា កាដូសាច់ប្រាក់ ប្រាក់ឧបត្ថម្ភសេវាសុខាភិបាល (MediSave) ឥណទានកុមារ និងផ្សេងៗទៀត។
លោកបានហៅគម្រោងថ្មីនេះថា កញ្ចប់គាំទ្រកុមារសិង្ហបុរី ពោលគឺជាគម្រោងដែលនឹងបង្រួម ហើយចូលមកជំនួសឱ្យការគាំទ្រផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ ដែលបច្ចុប្បន្នត្រូវបានផ្តល់ជូនតាមរយៈគម្រោងប្រាក់ឧបត្ថម្ភទារក និងគម្រោងគ្រួសារ ដែលមានសមាជិកច្រើន។
គិតត្រឹមខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ មានកុមារច្រើនជាង ៦១០ ០០០នាក់ ដែលមានអាយុ ១៧ឆ្នាំ និងតិចជាងនេះ នៅតាមគ្រួសារសរុបប្រមាណ ៣៨០ ០០០គ្រួសារ នឹងទទួលបានផលប្រយោជន៍ពីគម្រោងកញ្ចប់ថវិកានេះ៕
បន្ទាប់ពីមានប្រសាសន៍របស់សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត លោកគ្រូអ្នកគ្រូ និងសិស្សានុសិស្សនៃសាលាដូង នៅលើភ្នំគីរីរម្យ ក្នុងភូមិសាស្រ្តខេត្តកំពង់ស្ពឺ បានប្រែសកម្មភាពពីការរុះរើចេញដោយកងកម្លាំងទាហាន មកជាការចូលទៅពិនិត្យមើលដោយស្នាមញញឹមរាក់ទាក់ពីថ្នាក់ដឹកនាំជាន់ខ្ពស់ក្រសួង និងអាជ្ញាធរដែនដី ដើម្បីសួរសុខទុក្ខ ស្វែងយល់ពីស្ថានភាពនៃដំណើរការរៀន និងបង្រៀនរបស់សាលារៀននៅក្នុងតំបន់ តបតាមការចង្អុរបង្ហាញរបស់សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី។
សូមបញ្ជាក់ថា កន្លងមកនេះ លោក អ៊ុក វណ្ណដេ ស្ថាបនិកសាលាដូងនៅលើភ្នំគិរីរម្យ បានចូលរួមបង្កើតសាលាដូង ជាមួយនឹងការខិតខំខ្នះខ្នែងកៀរគរធនធានពីសប្បុរសជន មកបណ្តុះបណ្ដាលកុមារចំនួនជាង១៥០នាក់ ដែលជាកូនចៅប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងមូលដ្ឋាន លើការអប់រំបំណិនជីវិត។
ដើម្បីស្វែងយល់លើបញ្ហានេះ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ដែលបានជួបផ្ទាល់ជាមួយលោក វណ្ណដេ បានចាត់ទុកថា នេះគឺជាសកម្មភាពដែលផ្តល់ផលប្រយោជន៍វិជ្ជមានពិតៗដល់សង្គមនិងប្រជាជន។ សម្តេចធិបតី គាំទ្រឲ្យសាលាដូងបន្តដំណើរការទៅមុខ និងគ្រូអាចស្នាក់នៅផ្ទះជាធម្មតា ដើម្បីបង្រៀនសិស្ស។
ការចាត់តាំងមន្ត្រី ជំនាញចុះពិនិត្យនិងផ្ទៀងផ្ទាត់ជាបន្ទាន់នៅលើទីតាំងជាក់ស្តែង ដើម្បីរៀបចំដំណោះស្រាយមួយឲ្យបានសមស្រប និងមានចីរភាព ដែលអាចធានាថាសាលាដូងអាច នៅបន្តដំណើរការបណ្ដុះបណ្ដាលរបស់ខ្លួនដល់ក្មេងៗនៅទីនោះ។
ប្រកាសជាសាធារណៈនៅព្រឹកថ្ងៃនេះ សម្តេចបានចូលរួមសម្រួលបន្ទុកលើដំណើរការសាលាដូង ដោយផ្ដល់ការឧបត្ថម្ភជាថវិកាចំនួន ៥លានរៀល និងអង្ករ ១តោន ក្នុងមួយខែៗ ដោយគិតចាប់ពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ នេះតទៅ។
មហាជនបានសាទរ និងចាត់ទុកថា នេះជាការដោះស្រាយការងារដោយភាពជាក់ស្តែងរបស់នាយករដ្ឋមន្រ្តីលើបញ្ហាសង្គម ដែលមិនផ្អែកតែលើការរាយការណ៍របស់មន្រ្តីតែម្យ៉ាង៕
បើកទ្វារការទូត មិនបិទទ្វារក្នុងវិបត្តិ៖ មិត្តភាពថ្មីក្នុងពេលប្រឈមរវាងកម្ពុជា និង មីយ៉ាន់ម៉ា ឆ្នាំ២០២៦ តើដំណើរទស្សនកិច្ចមេដឹកនាំមីយ៉ាន់ម៉ាមកកម្ពុជាបានបង្ហាញអត្ថន័យយ៉ាងណាខ្លះ?
តើមានអ្វីកើតឡើងចំពោះក្រុមអាល់កៃដា (al-Qaeda) ក្នុងរយៈពេល ២៥ ឆ្នាំមកនេះ ចាប់តាំងពីព្រឹត្តិការណ៍ថ្ងៃទី ១១ ខែកញ្ញា (9/11) មក?
លោក ត្រាំ សន្យាផ្តល់លុយម្នាក់៥ពាន់ដុល្លារដល់យុវជន បើបក្សលោកឈ្នះការបោះឆ្នោតសភាក្នុងខែវិច្ឆិកាខាងមុខនេះ
«ទាក់ដំរី»
បណ្ឌិត ធុយ ចាន់ធួន ៖ នរវិទូខ្មែរ
អ្នករស់នៅក្នុងសំណង់អតីតសណ្ឋាគារអង្គរមានជ័យ តម្រូវឱ្យចាកចេញជាបន្ទាន់!
តើ “សណ្តាប់ធ្នាប់ពិភពលោក” មានន័យដូចម្តេច? ហើយហេតុអ្វីបានជាវាមានសារៈសំខាន់ចំពោះប្រទេសនីមួយៗ?
ស៊ូរួមគ្នាឡើង! លោក ម៉ែន គឹមសេង រៀបរាប់ការឈឺចាប់ពេលទៅដល់ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ
តើជាតិខ្មែរមកពីណា? ស្វែងយល់ពីកំណើតជាតិខ្មែរ តាមទស្សនៈ និងឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រ
-
កម្សាន្ត1 year ago«ទាក់ដំរី»
-
ចំណេះដឹងទូទៅ1 year agoបណ្ឌិត ធុយ ចាន់ធួន ៖ នរវិទូខ្មែរ
-
ព័ត៌មានទូទៅ1 year agoអ្នករស់នៅក្នុងសំណង់អតីតសណ្ឋាគារអង្គរមានជ័យ តម្រូវឱ្យចាកចេញជាបន្ទាន់!
-
ចំណេះដឹងទូទៅ1 year agoចាក់ «បំណិនជីវិត» ចូលទៅកុមារកុំឲ្យធុញទ្រាន់នឹងការរៀនសូត្រ
-
សង្គម និងការអប់រំ1 year agoព្រះសក្យមុនីចេតិយ !
-
ចំណេះដឹងទូទៅ2 years agoទង់ជាតិនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
-
កម្សាន្ត1 year agoវិចារណកថា ! « សាទរឆ្នាំថ្មី ភាពជោគជ័យ និងផលជះដល់សង្គម »
-
ចំណេះដឹងទូទៅ2 years agoទង់ព្រះពុទ្ធសាសនា